گروه ارس aras group

جزیره قشم؛

 جزیره پهناور قشم با مساحتی نزدیک به ۱۵۰۰ کیلومتر مربع نه تنها بزرگترین جزیره در ایران بلکه از بسیاری از کشورهای مستقل جهان نیز بزرگتر است. این جزیره همچون دلفین زیبا و عظیم در تنگه استراتژیک هرمز واقع شده و فاصله آبی شهر قشم از بندرعباس ۲۲ کیلومتر و نزدیکترین فاصله آبی جزیره قشم با سرزمین مادر ۸/۱ کیلومتر در حد فاصل بندر لافت و روستای پهل (از توابع بندر خمیر) است. سابقه تاریخی قشم به پیش از اسلام می‌رسد و جمعیتی افزون بر ۸۵ هزار نفر داراست که در ۶۰ آبادی و پنج شهر و بزرگ، و کوچک (قشم، درگهان، طبل، رمچاه، لافت و رمکان) به سر می‌برند. سواحل زیبا، کوه‌های تندیس مانند، هکتارها جنگل شناور در آب دریا، ده‌ها گونه پرنده مهاجر یا ساکن، جزایر کوچک و آب انبارهای قدیمی، قلعه‌های تاریخی، غارهای نمک، درخت انجیر معابد و … از جمله دیدنی‌های جزیره زیبای قشم است ویژگیهای زیست محیطی قشم جزیره باریک و بلند قشم که در امتداد ساحل از شرق به غرب کشیده شده، تنگه هرمز را به دو بخش شمالی باریک و کم عمق و بخش جنوبی عمیق و نسبتاً پهن است، تقسیم می‌کند. تردد کشتی‌های بزرگ در بخش جنوبی قشم صورت می‌گیرد. رودخانه‌های مهران، کل، شور، شیرین و میناب سالیانه سیلاب‌های فراوانی به تنگه هرمز می‌ریزند. جریان دریایی شدید آب در اثر جزر و مد دائمی در تنگه هرمز، وضعیت زیست محیطی ویژه ای را در این منطقه پدید آورده است. گل و لای همراه سیلاب این رودخانه ها که همه در ساحل شمال قشم به دریا می‌ریزند جزایر متعدد کوچک و بزرگ رسوبی به وجود آورده‌اند که سطح همه آنها از پوشش گیاهی، جنگل‌های همیشه سبز حرا پوشیده شده است. وسیع‌ترین جنگل‌های حرای کشور در حد فاصل قشم و سرزمین اصلی قرار گرفته است. دریا و سواحل پیرامون قشم بسیار متنوع است. عمق متفاوت دریا، مسیر حرکت و گردش آب و وارد شدن آب رودخانه‌ها، موجب شده در اطراف قشم زیستگاه‌های گوناگونی به وجود آید. انواع سواحل ماسه‌ای، صخره‌ای، جنگلی، گلی و بین جزر و مدی که هر یک زیستگاه گیاهان و جانوران متفاوت و متنوعی است، تنوع زیستی کم نظیری در این حوالی به وجود آورده‌اند. آبسنگ‌های مرجانی اطراف قشم برای غواصان کشور و معدودی از غواصان جهان از جذابیت بالایی برخوردار است. انواع لاک‌پشت‌های غول‌پیکر دریایی که در سراسر جهان از جمعیت آنها کاسته شده است. در آب‌های اطراف قشم به وفور زندگی می‌کنند. سواحل قشم برای تماشای لاک‌پشت‌های دریایی مناسب‌ترین مکان به شمار می‌رود. از فراز سواحل صخره‌ای قشم، در یک زمان کوتاه می‌توان چندین لاک‌پشت دریایی را مشاهده نمود که با آسودگی خیال مشغول تغذیه و غوطه‌وری در آب هستند. مشاهده زیرآب‌های تنگه هرمز با عینک‌های مخصوص ارزان قیمت، از سرگرم کننده‌ترین و آموزنده‌ترین ورزش‌ها در این منطقه است. این ورزش که سال‌هاست در جهان به عنوان یکی از مفرح‌ترین و شادی بخش‌ترین سرگرمی‌ها متداول شده است در کشور خودمان در آغاز راه است. در صورتی که مردم کشورمان از زیبایی‌های شگفت‌انگیز زیرآب‌های خلیج‌‏فارس آگاه شود و سهولت کار تماشای آن را نیز دریابند بی‌تردید این ورزش گستردگی بیشتری در کشور پیدا خواهد نمود. در تماشای زیرآب‌های خلیج‌‏فارس و مخصوصاً آب‌های پیرامون قشم، به فاصله هر متر، انسان با گونه جدیدی رو به رو می‌شود. جنگل‌های دریایی حرا با وسعت صدهزار هکتار، سواحل قشم به طول دویست و پنجاه کیلومتر، دشت‌های ساحلی و کوه‌های صخره‌ای قشم، زیستگاه بیش از یکصد و پنجاه نوع پرنده است که مخصوصاً در فصول پاییز و زمستان جمعیت آنها افزایش می‌یابد و به صدها هزار پرنده بالغ می‌شود. مشاهده گله‌های بزرگ فلامینگو، پرستوی دریایی، انواع کاکایی‌ها و بسیاری از پرندگان نادر و کمیاب جهان (مانند شاهین کبود، پلیکان پا خاکستری، حواصیل سبز، عقاب ماهیگیر و انواع گوناگون بازها و شاهین‌ها) در قشم به آسانی ممکن است. قشم از نظر تنوع و تراکم پرندگان در جهان بی‌نظیر شناخته شده است. خزندگان قشم از تنوع بسیار بالایی برخوردارند. با مطالعاتی که اخیراً با همکاری دانشگاه برکلی صورت گرفته، ثابت شده است که جزیره قشم از نظر خزنده در جهان ممتاز است. جنگل‌های حرای قشم نیز از طرف سازمان ملل و چندین مرکز جهانی پرنده شناسایی به عنوان میراث طبیعی جهانی- ذخیره‌گاه زیستکره- انتخاب شده است. جنگل‌های وسیع و نیمه شناور حرا که در آب‌های شور دریا به صورتی سرسبز و شاداب رشد کرده‌اند و بازی دل‌انگیزی با هر جزر و مد دارند هر بیننده‌ای را شگفت‌زده می‌کنند. مشاهده این جنگل وسیع و انبوه با حضور ده‌ها هزار پرنده به رنگ‌ها و شکل‌های گوناگون در نخستین وهله باور نکردنی است. بازدیدکنندگانی که سوار بر قایق از آبراهه‌های پیچ در پیچ بین این جنگل‌ها می‌گذرند تصویرهایی در خاطرشان ثبت می‌شود که هرگز فراموش نخواهد شد. کوه‌های قشم نیز شکل کاملاً ویژه‌ای دارند. این کوه‌ها از لایه‌های رسوبی افقی و کاملاً موازی تشکیل شده‌اند. پیگیری لایه‌های مختلف کوه در سراسر جزیره ممکن است. تنها در دو نقطه به دلیل حضور گنبدهای نمک، ترتیب و شکل قرار گرفتن لایه‌ها، از حالت افقی خارج شده است. فرسایش لایه‌های کوه در اثر باد و باران و امواج دریا، اشکال و تندیس‌های طبیعی بسیار جالبی به وجود آورده است. هزاران مجسمه نیمه تمام جانوران و موجودات خیالی در سراسر دره‌ها و کوهستان‌های قشم با ابعاد بزرگ و کوچک دیده می‌شوند.

۱ جنگل دریایی حرا گونه حرا که نام علمی آن به حکیم و فیلسوف ایرانی ابوعلی سینا (Avicennia Marina) منسوب است، درختچه‌ای است در اندازه‌های متفاوت ۳ تا ۶ متر، با شاخ و برگ سبز روشن. حرا درختی است آب شورزی که به هنگام مد دریا تا گلوگاه در آب فرو می‌رود و با خاصیت تصفیه‌ای که در پوست آن تعبیه شده است، بخش شیرین آب دریا را جذب و نمک آن را دفع می‌کند. در تنگه خوران- بین جزیره قشم و بخشی از ساحل استان هرمزگان- جنگل دریایی حرا در گستره‌ای معادل ۹۰۰۰۰ هکتار پدید آمده که از تنوع زیستی بالایی برخوردار است و زیستگاه امن پرندگان مناطق گرمسیری به شمار می‌رود. مغارهای نمکیبخشی از کوه‌های جزیره قشم به دلیل انباشتگی آب دریا در گسل‌های عمیق و رسوب نمک، تبدیل به کوه‌ها و غارهای نمکی شده‌اند. کوه نمکدان در جنوب غربی جزیره با دیگر معادن نمک و غارهای نمکی جزیره از یک جنس است. بلورهای نمک و جریان آب نمک‌آلود، منظره دلپذیری به غارهای نمکی جزیره قشم بخشیده‌اند.نطقه حفاظت شده حرا عنوان «ذخیرگاه زیستکره جهانی» را دارد.